असोज, १७ गते काठमाडौ । विद्यार्थीहरुलाई दशै बिदा शुरु भएको छ। यस संगै प्राय जसो बालबालिकाहरु केही समय घरमै बस्ने गर्दछन। 

यसै सन्दर्भमा बृहत राष्ट्रिय शिक्षा अभियान नेपालका प्रमुख अभिषेक घिमिरेले बालबालिकाले घरमा गर्न सक्ने एक सय रचनात्मक गतिविधिहरु गर्न सुझाव दिनुभएको छ। शिक्षा सुधारका अभियानकर्ता घिमिरेले बिदाको बेला घरमा बालबालिकाहरुका लागि एक सय गतिविधिहरु गर्न सुझाव दिनुभएको हो।

अभियान्ता घिमिरेले बालबालिकाहरुलाई दशैको बिदामा शुभकामना कार्ड बनाउन, परिवार र साथीहरूका लागि शुभकामना कार्ड डिजाइन गर्न सुझाव दिनुभएको छ। त्यस्तै दशैंका कविता लेख्न र गाउनुहोस् परम्परागत दशैंका गीत र कविता पढ्न तथा भाका मिलाएर गाउन अभ्यास गर्नु भन्नुभएको छ।

यस्तो छ एक सय गतिविधिहरु ।

1. दशैं शुभकामना कार्ड बनाउनुहोस्: परिवार र साथीहरूका लागि शुभकामना कार्ड डिजाइन र बनाउनुहोस्।

2. दशैंका कविता सिक्नुहोस् र गाउनुहोस्: परम्परागत दशैंका गीत र कविता पढ्न तथा भाका मिलाएर गाउन अभ्यास गर्नुहोस्।

3. परिवारको वृक्ष बनाउनुहोस्: फोटो र कथाहरू सहित परिवारको वृक्ष बनाउनुहोस्।

4. परम्परागत परिकारहरू पकाउनुहोस्: सेल रोटी, खसीको मासु र अन्य परम्परागत परिकारहरू बनाउन मद्दत गर्नुहोस्।

5. पतंग उडाउनुहोस्: रंगीन पतंगहरू बनाउनुहोस् र उडाउनुहोस्।

6. परम्परागत पिङ बनाउनुहोस्: परम्परागत पिङ सेट गर्नुहोस् र रमाइलो गर्नुहोस्।

7. दशैंको कथा लेख्नुहोस्: दशैंको उत्सवको बारेमा छोटो कथा लेख्नुहोस्।दशैं कसरी मनाउनु भयो ? सम्झना लायक कुनै रोचक घटना भए ? त्यस्ता घटना समेटेर कथा लेख्नुहोस ।

8. दशैंको स्क्र्यापबुक बनाउनुहोस्: फोटो, चित्र र नोटहरू संकलन गर्नुहोस्।

9. परम्परागत तास खेल खेल्नुहोस्: तास खेलका माध्यमबाट विद्यालयको पाठ्यक्रममा भएका कुन कुन सिकाइ हुन सक्ने रहेछ खोज्नुहोस ।तास खेलका फाइदा तथा बेफाइदा के रहेछन छलफल गर्नुहोस ।

10. दशैं सजावटहरू बनाउनुहोस्: कागज, कपडा र अन्य सामग्रीहरू प्रयोग गरेर सजावटहरू बनाउनुहोस्।

11. नयाँ नृत्य सिक्नुहोस्: परम्परागत नेपाली नृत्यहरू अभ्यास गर्नुहोस्।

12. दशैंको कोलाज बनाउनुहोस्: पत्रिका काटेर कोलाज बनाउनुहोस्।

13. बगैंचा लगाउनुहोस्: फूल वा तरकारीहरूको सानो बगैंचा सुरु गर्नुहोस्।दशैंको बिदाभरि आफूले लगाएको बिरुवा कसरी बढिरहेको छ –नियाल्नुहोस, यसलाई चित्रमा उतार्न समेत सक्नुहुनेछ ।

14. मन्दिरको मोडेल बनाउनुहोस्: प्रसिद्ध नेपाली मन्दिरको मोडेल बनाउनुहोस्।यसका लागि काठका टुक्रा, बाँस, कागज/पुरानो कार्टुन लगायत प्रयोग गर्न सक्नुहुनेछ ।

15. कविता लेख्नुहोस्: दशैंको बारेमा कविता लेख्नुहोस्।

16. दशैंको क्यालेन्डर बनाउनुहोस्: महत्त्वपूर्ण मिति र घटनाहरू सहित क्यालेन्डर डिजाइन गर्नुहोस्।उक्त क्यालेन्डरमा दशैंभरि आफूले बनाएका योजना उल्लेख गर्नुहोस ।

17. पपेट शो बनाउनुहोस्: पपेटहरू बनाउनुहोस् र दशैंको शो प्रदर्शन गर्नुहोस्।दशैंमा आउनु हुने पाहुनालाई आफूले बनाएको पपेट प्रस्तुत गर्नुहोस ।

18. परम्परागत बाजा बजाउन सिक्नुहोस्: मादल, बाँसुरी वा सारंगी बजाउन अभ्यास गर्नुहोस्।

19. दशैंको रेसिपी बुक बनाउनुहोस्: मनपर्ने परिकारका रेसिपीहरू संकलन गर्नुहोस्।

20. दशैंको क्विज बनाउनुहोस्: दशैं परम्परा र इतिहासको बारेमा क्विज बनाउनुहोस्।परिवारका सदस्यसँग त्यस्ता क्विज खेल्नुहोस ।

21. दशैंको म्युरल बनाउनुहोस्: दशैंको उत्सव चित्रण गर्ने म्युरल बनाउनुहोस्।सार्वजनिक स्थान, घरको भित्ता लगायतमा दशैंलाई चित्रण गर्ने ठुलो चित्र बनाई रङ्ग भर्ना सक्नु हुनेछ ।

22. परिवारका सदस्यहरूलाई पत्र लेख्नुहोस्: आफन्तहरूलाई दशैंको शुभकामना सहित पत्र लेख्नुहोस् र पठाउनुहोस्।टिका लगाउन आफू आउन लागेको वा निमन्त्रणा गरेको पत्र लेख्नुहोस ।

23. दशैंको भिडियो बनाउनुहोस्: तपाईंको परिवारले कसरी दशैं मनाउँछ भन्ने भिडियो रेकर्ड गर्नुहोस्।ब्लग बनाएर अपलोड गर्नुहोस ।

24. दशैंको बोर्ड गेम बनाउनुहोस्: दशैंको आधारमा बोर्ड गेम डिजाइन गर्नुहोस्।

25. दशैंको फोटो एल्बम बनाउनुहोस्: अघिल्लो दशैं उत्सवका फोटोहरू संकलन र व्यवस्थित गर्नुहोस्।

26. नेपाली सुलेख सिक्नुहोस्: सुन्दर नेपाली लिपिमा लेख्न अभ्यास गर्नुहोस्।

27. दशैंको प्ले लिस्ट बनाउनुहोस्: परम्परागत दशैंका गीतहरूको प्लेलिस्ट बनाउनुहोस्।मस्तले गीत सुन्नुहोस र गीतले भन्न खोजेको अर्थ खोज्नुहोस् ।

28. लालटिन बनाउनुहोस्: घर सजाउन कागजका वा पुराना सामाग्रीको प्रयोग गरेर लालटिनहरू बनाउनुहोस्।

29. दशैंको डायरी लेख्नुहोस्: दशैंको समयमा दैनिक गतिविधिहरूको डायरी राख्नुहोस्।

30. दशैंको कला ग्यालरी बनाउनुहोस्: दशैंसँग सम्बन्धित कलाकृति प्रदर्शन गर्नुहोस्।

31. दशैंको पजल बनाउनुहोस्: दशैंको थिममा पजल बनाउनुहोस्।यस्तो पजल शब्द पजल, चित्र पजल वा कथात्मक पजल विकास गरेर परिवारमा खेल्न सकिन्छ।

32. परम्परागत खेलहरू सिक्नुहोस्: चंगा, डन्डी बियो र चुंगी जस्ता खेलहरू खेल्नुहोस्।

33. दशैंको कमिक स्ट्रिप बनाउनुहोस्: दशैंको साहसिक कार्यको बारेमा कमिक स्ट्रिप बनाउनुहोस्।

34. दशैंको नाटक लेख्नुहोस्: दशैंको बारेमा छोटो नाटक लेख्नुहोस् र प्रदर्शन गर्नुहोस्।दशैं मनाइने सन्दर्भ, यसको औचित्य समावेश गरेर नाटकमा प्रस्तुति गर्नुहोस।

35. दशैंको पोस्टर बनाउनुहोस्: दशैंको उत्सव मनाउने पोस्टर डिजाइन गर्नुहोस्।फोटो खिच्ने आकर्षक फ्रेम बनाउनुहोस् ।

36. दशैंको बुकमार्क बनाउनुहोस्: दशैंका डिजाइनहरू सहित बुकमार्कहरू बनाउनुहोस्।

37. नयाँ हस्तकला सिक्नुहोस्: सिलाइ, बुनाइ लागायत दुना टपरी गाँस्ने, पिङ्गको डोरी बाट्ने कला सिक्न प्रयास गर्नुहोस्।

38. दशैंको मास्क बनाउनुहोस्: दशैंका पात्रहरू प्रतिनिधित्व गर्ने मास्कहरू बनाउनुहोस्।

39. दशैंको न्यूजलेटर लेख्नुहोस्: दशैंका समाचार र कथाहरू सहितको न्यूजलेटर बनाउनुहोस्।

40. दशैंको डियोरामा बनाउनुहोस्: दशैंको उत्सवको 3D दृश्य बनाउनुहोस्।माटो, पिठो वा अन्य सामाग्री प्रयोग गरेर दशैंको सांस्कृतिक पक्ष झल्किने गरी 3D मोडल निर्माण गर्नुहोस ।

41. दशैंको टाइम क्याप्सुल बनाउनुहोस्: यस दशैंलाई सम्झनका लागि वस्तुहरू संकलन गर्नुहोस् I

42. सिलाई सिक्नुहोस्: दशैंको थिममा साधारण सिलाई परियोजनाहरू बनाउनुहोस्।

43. दशैंको रेसिपी भिडियो बनाउनुहोस्: दशैंको परिकारको खाना पकाउने ट्युटोरियल रेकर्ड गर्नुहोस्।

44. दशैंको कला प्रतियोगिता बनाउनुहोस्: परिवार र साथीहरूसँग कला प्रतियोगिता आयोजना गर्नुहोस्।

45. दशैंको कथाको पुस्तक बनाउनुहोस्: दशैंको बारेमा कथा लेख्नुहोस् र चित्रण गर्नुहोस्।

46. दशैंको नृत्यको तालिम बनाउनुहोस्: परम्परागत गीतमा नृत्य गर्न सिक्नुहोस ।

47. दशैंको पजल बुक बनाउनुहोस्: पजल र खेलहरूको पुस्तक बनाउनुहोस्।

48. दशैंको गीत लेख्नुहोस्: दशैंको बारेमा गीत लेख्नुहोस्।त्यसलाई संगीत भर्नुहोस् र गाउनुहोस ।

49. दशैंको फोटो बुथ बनाउनुहोस्: दशैंका प्रोपहरू सहितको फोटो बुथ सेट गर्नुहोस्।

50. दशैंको माला बनाउनुहोस्: फूल र पातहरू सहितको माला बनाउनुहोस्।

51. आफैं जमरा रोप्नुहोस: जमराको लागि बिउ तयार गर्नुहोस, माटो तयार गर्नुहोस, रोप्नुहोस र हेरचाह गर्नुहोस ।

52. दशैंको विज्ञान प्रयोग बनाउनुहोस्: दशैंसँग सम्बन्धित विभिन्न वैज्ञानिक पक्षको प्रयोग गर्नुहोस्।

53. दशैंको ओरिगामी बनाउनुहोस्: कागजलाई दशैंको थिममा मोड्नुहोस्।विभिन्न आकृति निर्माण गर्नुहोस ।

54. दशैंको ब्लग लेख्नुहोस्: दशैंको उत्सवको बारेमा ब्लग (लिखित र भिडियो दुवै ) सुरु गर्नुहोस्।

55. दशैंको कलात्मक मोडल स्थापना गर्नुहोस: तपाईंको आँगनमा दशैं झल्किने कला/आकृति स्थापना गर्नुहोस ।

56. मैनबत्ती बनाउनुहोस्: दशैं लगत्तै आउने तिहारको लागि घरमै सुगन्ध सहितको मैनबत्ती बनाउनुहोस्।

57. पपेट थिएटर बनाउनुहोस्: पपेट थिएटर बनाउनुहोस् र दशैंको कथा झल्किने शो प्रदर्शन गर्नुहोस्।

58. दशैंको निबन्ध लेख्नुहोस्: दशैंको महत्त्वको बारेमा निबन्ध लेख्नुहोस्।

59. दशैंको चराको आहार बनाउनुहोस्: चराको आहार बनाउनुहोस् र चराहरूलाई खुवाउनुहोस।चरा बस्ने घर निर्माण गरिदिनुहोस ।

60. दशैंको स्क्याभेन्जर हन्ट बनाउनुहोस्: दशैंका वस्तुहरू सहितको स्क्याभेन्जर हन्ट आयोजना गर्नुहोस्।

61. पिङ्गको मोडल बनाउनुहोस्: लिंगे पिङ्गको नमूना मोडल बनाउनुहोस्।

62. दशैंको यात्रा गाइड लेख्नुहोस्: दशैंको उत्सवको यात्रा गाइड बनाउनुहोस्।तपाईं कहाँ जाने, कसरी जाने, कति खर्च लाग्ला सबै समेटेर ट्राभल एडभाइजरी बनाउनुहोस्।

63. दशैंको कला पत्रिका बनाउनुहोस्: चित्र र चित्रहरूको पत्रिका बनाउनुहोस्।

64. दशैंको छायाँ बाकस बनाउनुहोस्: दशैंका दृश्यहरू सहितको छायाँ बाकस बनाउनुहोस्।

65. दशैंको रहस्य कथा लेख्नुहोस्: दशैंको समयमा सेट गरिएको रहस्य कथा लेख्नुहोस्।

66. दशैंको कोलाज बनाउनुहोस्: दशैंका फोटो र चित्रहरू सहितको कोलाज बनाउनुहोस्।

67. जडीबुटी बगैंचा बनाउनुहोस्: घरमा सानो जडीबुटी बगैंचा लगाउनुहोस्।सबै बिरुवाको नाम लेखेर टाँस्नुहोस् I

68. दशैंको रेसिपी साटासाट गर्नुहोस्: साथी र परिवारसँग रेसिपीहरू साटासाट गर्नुहोस्।रेसिपी अनुसार परिकार बनाएर साथी वा आफन्तलाई बोलाएर खुवाउनुहोस, प्रतिक्रिया माग्नुहोस।

69. दशैंको साहसिक कथा लेख्नुहोस्: दशैंको बारेमा साहसिक कथा लेख्नुहोस्।

70. दशैंको मित्रता ब्रेसलेट बनाउनुहोस्: आफन्त तथा साथीहरूलाई दिने ब्रेसलेटहरू बनाउनुहोस्।

71. दशैंको कला प्रदर्शनी बनाउनुहोस्: परिवार र साथीहरूसँग कला प्रदर्शनी आयोजना गर्नुहोस्।

72. दशैंको डायरी लेख्नुहोस्: तपाईंको विचार र अनुभवहरूको डायरी राख्नुहोस्।

73. चराको घर बनाउनुहोस्: चराको घर बनाउनुहोस् र सजाउनुहोस्।

74. दशैंको कला पुस्तक बनाउनुहोस्: तपाईंको कलाकृतिलाई पुस्तकमा संकलन गर्नुहोस्।

75. दशैंको कल्पना कथा लेख्नुहोस्: दशैंको समयमा सेट गरिएको कल्पना कथा लेख्नुहोस्।तपाईं हामीले सुन्दै आएका कथाभन्दा फरक खालका काल्पनिक कथा लेखेर परिवारमा सुनाउनुहोस ।

76. दशैंको संस्मरण लेख्नुहोस्: तपाईंको दशैं अनुभवहरूको संस्मरण लेख्नुहोस्।

77. माटोको भाँडा बनाउनुहोस्: दशैंका प्रतीकहरू सहितको माटोको भाँडा बनाउनुहोस्।

78. दशैंको कला कार्यशाला बनाउनुहोस्: परिवार र साथीहरूसँग कला कार्यशाला आयोजना गर्नुहोस्।

79. जीवनी लेख्नुहोस्: परिवारका सदस्यको जीवनी लेख्नुहोस्।उहाँहरुका पालाका दशैं र अहिलेको दशैंबीचको भिन्नता खोज्नुहोस ।

80. दशैंको मोजाइक बनाउनुहोस्: दशैंका डिजाइनहरू सहितको मोजाइक बनाउनुहोस्।

81. दशैंको थिममा कमिक पुस्तक बनाउनुहोस्: दशैंको साहसिक कार्यहरूको बारेमा कमिक पुस्तक लेख्नुहोस् र चित्रण गर्नुहोस्।

82. दशैंको फोटो कोलाज बनाउनुहोस्: अघिल्लो दशैं उत्सवका फोटोहरू संकलन र व्यवस्थित गर्नुहोस्।

83. दशैंको पोशाक डिजाइन गर्नुहोस्: हस्तकला सामग्री प्रयोग गरेर परम्परागत दशैंका पोशाकहरू बनाउनुहोस्।

84. दशैंको पौराणिक कथा लेख्नुहोस्: दशैंका मिथक र किंवदन्तीहरूमा आधारित कथा लेख्नुहोस्।

85. दशैंको रेसिपी भिडियो बनाउनुहोस्: परम्परागत दशैंको परिकार पकाउने भिडियो रेकर्ड गर्नुहोस्। 86. दशैंको स्क्र्यापबुक बनाउनुहोस्: दशैंको बारेमा फोटो, चित्र र नोटहरू संकलन गर्नुहोस्।

87. दशैंको सजावटहरू बनाउनुहोस्: कागज, कपडा र अन्य सामग्रीहरू प्रयोग गरेर सजावटहरू बनाउनुहोस्। 88. दशैंको यात्रा गाइड लेख्नुहोस्: दशैंको उत्सवको यात्रा गाइड बनाउनुहोस्।

89. मूर्ति बनाउनुहोस्: दशैंको थिममा विभिन्न देवी देवताका मूर्ति बनाउनुहोस्।

90. दशैंको उपन्यास लेख्नुहोस्: दशैंको समयमा सेट गरिएको उपन्यास लेख्न सुरु गर्नुहोस्।

91. दशैंको पाककला पुस्तक लेख्नुहोस्: दशैंका रेसिपीहरू सहितको पाककला पुस्तक संकलन गर्नुहोस्।

92. ज्येष्ठ नागरिकको अन्तर्वार्ता लिनुहोस्: परिवारका ज्येष्ठ सदस्यको भिडियो अन्तर्वार्ता लिनुहोस् र युट्युबमा अपलोड गर्नुहोस।

93. सहायता कोष स्थापना गर्नुहोस: दशैंमा संकलन भएको केही दक्षिणाबाट सहायता कोष स्थापना गर्नुहोस र हरेक वर्ष कोषमा पैसा जम्मा गर्नुहोस ।

94. शिक्षामूलक वृत्तचित्र तथा चलचित्र हेर्नुहोस: आफ्नो रुचिका विषयमा बनेका वा उत्प्रेरणा दिने केही चलचित्र तथा वृत्त चित्र हेर्नुहोस र आफूले हेरेको चलचित्रको रिभ्यु लेख्नुहोस।

95. चंगा बनाउने प्रतियोगिता गर्नुहोस: नयाँ चंगा बनाउने तथा उडाउने प्रतियोगिता आयोजना गर्नुहोस घरमा चंगाको सजावट गर्नुहोस ।

96. खाना पकाउन सिक्नुहोस: घरमा परम्परागत रुपमा पकाइने विभिन्न परिकारहरु पकाउन सिक्नुहोस र आमालाई सहयोग गर्नुहोस।

97. दशैंका विकृतिका बारेमा भिडियो रिपोर्ट बनाउनुहोस्: जुवा, तास, जाँड रक्सी, बाली प्रथा लगायतका विषयमा खोजमूलक तथा सन्देशमूलक भिडियो सामाग्री निर्माण गर्नुहोस ।

98. दशैं नमान्नेहरुको बारेमा खोजमूलक सामाग्री निर्माण: दशैं नमान्ने नेपालीहरुको दैनिकीका बारेमा सोधेर सामाग्री बनाउनुहोस् ।

99. बाल साहित्य तथा पत्र पत्रिका पढ्नुहोस्: बालबालिकाको लागि लक्षित गरिएका पत्रपत्रिका, पुस्तक पढ्नुहोस र आफूलाई मन परेका कुरा नोट गर्नुहोस !

100. दशैं सुरु भए देखि अन्तीम दिनसम्मका हरेक पाठपुजा, धार्मिक/सांस्कृतिक/सामाजिक गतिविधि लगायत सबै नियाल्नुहोस, त्यसको तर्क/रहस्य वा कारण खोज्नुहोस, यो चाडभित्रका सकारात्मक र नकारात्मक दुवै पक्षलाई विश्लेषण गर्नुहोस, पहिले र अहिलेको तुलना गर्नुहोस, परिवारमा छलफल गर्नुहोस I