'मास्टरनी' लाई लिएर देखिएको बहसले कला, अभिव्यक्ति स्वतन्त्रता र सामाजिक उत्तरदायित्वबीचको सम्बन्धलाई पुनः चर्चाको केन्द्रमा ल्याएको छ। कुनै चलचित्र वा यसको प्रचार सामग्रीले शिक्षक समुदायको सम्मानमा आँच पुर्‍याएको अनुभूति भएपछि त्यसप्रति शिक्षकहरूले आफ्नो असन्तुष्टि व्यक्त गर्नु स्वाभाविक हो।

त्यस्तै, चलचित्रकर्मीले आफ्नो सिर्जनात्मक स्वतन्त्रताको पक्षमा उभिनु पनि लोकतान्त्रिक समाजको स्वाभाविक अभ्यास हो। तर यी दुई पक्षबीच सन्तुलन कायम गर्नु नै आजको मुख्य चुनौती हो।

शिक्षक केवल पाठ पढाउने व्यक्ति होइनन्; उनीहरू राष्ट्र निर्माणका आधारस्तम्भ, नैतिक मूल्यका संवाहक र भावी पुस्ताका मार्गदर्शक हुन्। समाजमा शिक्षकप्रतिको सम्मानले शिक्षा प्रणालीप्रतिको विश्वासलाई बलियो बनाउँछ। त्यसैले शिक्षकको चरित्र, व्यवहार वा भूमिकालाई चित्रण गर्दा तथ्यपरक, जिम्मेवार र संवेदनशील हुनु आवश्यक छ। मनोरञ्जनका नाममा कुनै पनि पेशाको गरिमा घट्ने वा समाजमा गलत धारणा फैलिने अवस्था सिर्जना हुनु उचित मान्न सकिँदैन।

अर्कोतर्फ, कला र चलचित्र समाजका यथार्थ, कमजोरी र विकृतिलाई प्रस्तुत गर्ने सशक्त माध्यम पनि हुन्। कुनै एक पात्रको नकारात्मक चित्रणलाई सम्पूर्ण शिक्षक समुदायमाथिको टिप्पणीका रूपमा बुझ्नु सधैं उचित नहुन सक्छ। त्यसैले चलचित्रको मूल्याङ्कन सम्पूर्ण सन्दर्भ हेरेर गरिनुपर्छ, केवल प्रचार सामग्री वा केही अंशका आधारमा मात्र होइन।

अन्ततः, शिक्षकको गरिमा जोगाउनु भनेको शिक्षा प्रणालीको सम्मान गर्नु हो, र कला स्वतन्त्रताको संरक्षण गर्नु भनेको लोकतान्त्रिक मूल्यहरूको सम्मान गर्नु हो। यी दुवै मूल्य एकअर्काका विरोधी होइनन्; परस्पर पूरक हुन्। त्यसैले 'मास्टरनी' विवादबाट हामीले द्वन्द्व होइन, संवाद, जिम्मेवारी र आपसी सम्मानको संस्कृतिलाई अगाडि बढाउने पाठ सिक्नुपर्छ।

गिरजा प्रसाद यादव, प्रधानाध्यापक- श्री वुद्धेश्वरी माध्यमिक विद्यालय जहदा -१, मोरङ